آزمایش بررسی یکپارچگی DNA اسپرم


Sperm Chromatin Structure Assay (SCSA)
یکپارچگی DNA اسپرم نقش بسیار مهمی در شکل گیری و رشد طبیعی جنین در رحم دارد. از بین رفتن یکپارچگی DNA در اسپرم از جمله عوامل مهم و شایع در ارتباط با ناباروری در مردان می باشد.مشخص شده است که حدود 20 درصد از مردان دارای اختلال در یکپارچگی DNA اسپرم می باشند. از آنجایی که وضعیت یکپارچگیDNA اسپرم در آزمایش های رایج اسپرم قابل بررسی نمی باشد، لذا بررسی وضعیت سالم یا ناسالم بودن اسپرم از نظر ماده ژنتیکی نیاز به آزمایش های دقیق و اختصاصی دارد. تحقیقات مختلف ارتباط تنگاتنگ بیناختلال در یکپارچگی DNA با کاهش میزان موفقیت در بارداری طبیعی را نشان می دهند. همچنین کاهش یکپارچگی DNA سبب کاهش میزان موفقیت در انجام تکنولوژی لقاح مصنوعی شامل IUI، IVF و ICSI می گردد. تحقیقات دیگر در این زمینه نشاندهنده افزایش شانس ابتلا به ناهنجاری های کروموزومی و سرطان در نوزادان در موارد وجود اختلال در یکپارچگی DNA اسپرم در پدر می باشد. در یک تحقیق نیز نشان داده شده است که حدود 30% از متقاضیان استفاده از تکنولوژی لقاح مصنوعی دارای اختلال در یکپارچگی DNA اسپرم می باشند و لازم است جهت انجام استفاده از این روش ها، تحت بررسی قرار گیرند. لذا انجام آزمایش بررسی یکپارچگی DNA اسپرم در صورت وجود ناباروری و قبل از هرگونه اقدامی جهت انجام تکنولوژی لقاح مصنوعی می تواند به افزایش درصد موفقیت در انجام این تکنیک ها و تولد نوزاد سالم از نظر ژنتیکی کمک قابل توجهی نماید.

عوامل مؤثر در کاهش یکپارچگی DNA اسپرم
علت اصلی ایجاد آسیب در DNA اسپرم، عوامل اکسیدان و رادیکال های آزاد اکسیژن بوده که حدود 25% از موارد ابتلا به کاهش یکپارچگی DNA اسپرم را به خود اختصاص می دهد. سایر علل ایجاد کننده این اختلال نیز عبارتند از:

  • آلودگی های محیطی
  • آلودگی های شغلی
  • عفونت های دستگاه ادراری – تناسلی
  • بیماری های تب زا
  • افزایش دما در کیسه بیضه
  • رژیم های غذایی نامناسب
  • استفاده از بعضی از داروها
  • مصرف سیگار و الکل
  • افزایش سن در مردان
  • واریکوسل
  • لکوسیتو اسپرمی
  • علل ژنتیکی

درمان اختلال یکپارچگی DNA اسپرم
بجز علل ژنتیکی که درصد کمی از موارد ایجاد آسیب DNA اسپرم را شامل می شود، سایر علل ایجاد اختلال در یکپارچگی DNA با توجه به علت زمینه ای، قابل درمان می باشند. در موارد ایجاد آسیب در DNA اسپرم به دلیل افزایش رادیکال های آزاد و مواد اکسیدان در بدن، تغییر در رژیم غذایی و سبک زندگی و همچنین استفاده از داروهای آنتی اکسیدان می تواند در درمان کمک کننده باشد. همچنین در موراد وجود عفونت های ادراری-تناسلی، استفاده از آنتی بیوتیک می تواند سبب افزایش یکپارچگی DNA اسپرم گردد. انجام مجدد آزمایش بررسی یکپارچگی DNA اسپرم در حدود 10 هفته پس از شروع دریافت درمان می تواند بهبود وضعیت یکپارچگی DNA اسپرم را نشان دهد.

اندیکاسیون های انجام آزمایش SCSA

  • ناباروری به دلایل نامشخص
  • وجود سابقه اختلال در رشد جنین یا بلاستوسیست
  • قبل از انجام IVF و ICSI
  • سابقه انجام IVF و ICSI ناموفق
  • سابقه سقط های مکرر
  • واریکوسل
  • افزایش سن در مردان
  • سابقه مواجهه با مواد شیمیایی آسیب رسان
  • وجود اختلال در آنالیز مایع منی

تفسیر نتایج
نتایج آزمایش SCSA پس از آنالیز فلوسیتومتری به صورت شاخص قطعه قطعه شدن DNA(DFI) گزارش می گردد. در مواردی که DFI کمتر از 15% باشد، فرد شانس بالایی برای باروری دارد. در مواردی که DFI بین 16% تا 29% باشد، فرد شانس متوسطی برای باروری دارد. در مواردی که DFI بیشتر از 30% باشد، فرد شانس کمی برای باروری دارد.